វចនានុក្រមខ្មែរ

ល្បះ

ការលះ គឺលះទ្រព្យជាទាន (បរិច្ចាគ), ឬការលះអំពើអ្វីៗដែលគួរលះចោល, ការលះបង់ការងារជាមុខការនាទីរបស់ខ្លួន :

រក្សាទុកក្នុងបញ្ជី រំលឹកពាក្យនេះ
ស្វែងយល់ពីពាក្យ

និយមន័យ

១០ ន័យ
១

ការលះ គឺលះទ្រព្យជាទាន (បរិច្ចាគ), ឬការលះអំពើអ្វីៗដែលគួរលះចោល, ការលះបង់ការងារជាមុខការនាទីរបស់ខ្លួន :

ឧទាហរណ៍

“អំណោយនោះជាល្បះរបស់ឪពុកខ្ញុំ; ត្រូវជំនុំជម្រះតាមល្បះការងារ ជានាទីរបស់សិស្សឈ្មោះនោះ។”

២

ការលះបង់ចោលមុខការរបស់ខ្លួន។

ឧទាហរណ៍

“”

៣

ប្រយោគ, បង្គុំពាក្យដែលមានន័យសេចក្ដីពេញលេញ ស្តាប់បាន។ ល្បះឬប្រយោគ ត្រូវមានកន្សោមនាមប្រធាន និង កន្សោមកិរិយា (ប្រណាប់ប្រធានឬបម្រាប់ប្រធាន) :

ឧទាហរណ៍

“ល្បះឬប្រយោគមានច្រើនប្រភេទ គឺ ល្បះប្រកាស, ល្បះសំណួរ, ល្បះបញ្ជានិងល្បះឧទានជាដើម។”

៤

ល្បះដែលកើតឡើងពីល្បះទោលច្រើនដាក់បន្តបន្ទាប់គ្នាដោយដំណកឃ្លាឬភ្ជាប់គ្នាដោយឈ្នាប់ចង ដូចជា មាន់រងាវ សេះកញ្ជ្រៀវ គោរោទ៍។ សុភាពពូកែអក្សរសាស្ត្រប៉ុន្តែនាងខ្សោយរូបវិទ្យា ជាដើម។

ឧទាហរណ៍

“”

៥

ល្បះដែលមានប្រធានមួយនិងបម្រាប់ប្រធានមួយហើយមានន័យគ្រប់គ្រាន់ ដូចជា លោកគ្រូមកដល់ហើយ។ លោកនាយកមិននៅទេ។ គោស៊ីស្មៅ។

ឧទាហរណ៍

“”

៦

ល្បះដែលក្នុងនោះគេប្រើអវិជ្ជមានបទ (មិន...ទេឬឡើយ, អត់...ទេឬឡើយ,...) ដើម្បីសម្ដែងគំនិតអវិជ្ជមាន ដូចជា លោកនាយកមិននៅទេ។ វាអត់ទៅសាលាទេ។

ឧទាហរណ៍

“”

៧

(ម.ព. ល្បះល្បាយ)។

ឧទាហរណ៍

“”

៨

ល្បះដែលកើតឡើងដោយសារការផ្សំរវាងឃ្លាគោលនិងឃ្លារណប។ ឃ្លារណបភ្ជាប់នឹងឃ្លាគោលដោយសារឈ្នាប់ឃ្លា :

ឧទាហរណ៍

“គាត់ខានមកធ្វើការអស់បីថ្ងៃ ពីព្រោះគាត់ឈឺ។ បើគាត់ត្រឡប់មកវិញ គាត់នឹងបង្ហើយកិច្ចការនេះ។”

៩

ល្បះដែលគេផ្ដោតអារម្មណ៍លើធាតុណាមួយ (ប្រធាន, កម្មបទ, កម្មទេសកាល) នៃល្បះ :

ឧទាហរណ៍

“សិស្សនេះហើយដែលចូលចិត្តអានសៀវភៅជាងគេ។ (ល្បះសង្កត់ន័យលើប្រធាន), មនុស្សនេះ ខ្ញុំស្អប់វាណាស់។ (ល្បះសង្កត់ន័យលើកម្មបទ), ទីនេះហើយដែលខ្ញុំធ្លាប់រស់នៅកាលពីក្មេង។ (ល្បះសង្កត់ន័យលើកម្មទេសកាល) ជាដើម។”

១០

ធាតុនៃកំណាព្យដែលកើតឡើងដោយចំនួនឃ្លាជាក់លាក់និងបញ្ចប់ដោយសញ្ញាខណ្ឌ «។» :

ឧទាហរណ៍

“បទកាកគតិ ១ល្បះមាន៧ឃ្លា។”

ចំណាំការប្រើប្រាស់

(លែងប្រើហើយ។ ម.ព. របះនិងរះ ផង)។

បន្តរៀនទៀត

ពាក្យដែលអ្នកអាចចូលចិត្ត

មើលទាំងអស់