សុរា

ទេវតាទាំងឡាយ, ពួកទេវតា។

ទឹកស្រវឹងមានដើមកំណើតដំបូងបង្អស់ កើតអំពីព្រានព្រៃម្នាក់ឈ្មោះ សុរៈ។ មានរឿងតំណាលក្នុងគម្ពីរជាតកខាងពុទ្ធសាសនាថា កាលពីបុរាណព្រេងនាយយូរអង្វែងហើយ មានព្រានព្រៃម្នាក់ឈ្មោះ សុរៈ (ជាអ្នកមធ្យមប្រទេស) បានឃើញពួកសត្វបក្សីមកប្រជុំគ្នាផឹកទឹកដែលដក់នៅប្រឡង់ប្រគាបឈើធំមួយក្នុងព្រៃ ហើយស្រវឹងធ្លាក់ចុះមកកកែ កករល្ងីល្ងើហើរឡើងមិនរួច, ព្រាននឹកសង្ស័យក៏ពាក់បង្អោងឡើងទៅសង្កេតមើលឃើញទឹកមានគ្រាប់ឈើច្រើនប្រភេទ និងគ្រាប់ធញ្ញជាតិខ្លះត្រាំនៅក្នុងនោះ, គាត់កេវស្លឹកឈើដួសក្រេបផឹកល្បងមើល ក៏ព្រឺខ្លួនខ្ញាកៗ, លុះក្រេបផឹកថែមហើយថែមទៀតក៏ស្រវឹង នឹកចង់បរិភោគសាច់សត្វ, ចុះមកសម្លាប់បក្សីទាំងនោះអាំងបរិភោគ មានរសឆ្ងាញ់ ប្លែកជាងសព្វដង; ...ដល់ថ្ងៃក្រោយ បាននាំតាបសមួយរូបឈ្មោះ វរុណៈ ឱ្យផឹកទឹកត្រាំនោះល្បងមើល, វរុណៈក៏ស្រវឹងនឹកចង់បរិភោគ សាច់សត្វដែរ; ចាប់ដើមតាំងពីនោះមក វរុណៈនិងសុរៈចូលដៃគ្នាពេញទី។ លុះចំណេរកាលតមក សុរៈនិងវរុណៈបាននាំយកទឹកត្រាំនោះមកផ្សាយក្នុងស្រុក ពួកមនុស្សក៏ចេះផ្សំគ្រឿងត្រាំធ្វើឱ្យកើតជាទឹកស្រវឹងហៅថា សុរា តាមឈ្មោះព្រានព្រៃដែលជាអ្នកនាំអាទិ៍មុនគេបង្អស់ អ្នកស្រុកខ្លះហៅថា វារុណី តាមឈ្មោះតាបសទ្រុស្ដសីល ដែលជាបុរសទីពីរចូលដៃជាមួយនឹងព្រានព្រៃ។ កាលជាន់នោះ ពួកមនុស្សចេះធ្វើសុរា ឬវារុណីនេះត្រឹមតែទឹកត្រាំដោយគ្រឿងផ្សំផ្សេងៗ (ជាមេរ័យ) ប៉ុណ្ណោះ, សម្រាប់ពួកសេនាទាហានប្រើច្រើនជាងសាធារណជន; លុះចំណេរកាលតរៀងៗមកមនុស្សទាំងឡាយក្នុងសាកលលោកចេះតែបែកគំនិតធ្វើសុរាបានច្រើនបែបឡើង, ដរាបដល់មកសម័យសព្វថ្ងៃនេះ សុរាក៏រឹងរឹតតែចម្រើនមានច្រើនយ៉ាងឡើងទៀត :

ដបដាក់សុរា, ដបស្រា។

អ្នកធ្វើសុរា, អ្នកបិតស្រា។

(ម.ព. សុរាការ)។

(ម.ព. សុរាការ)។

(ម.ព. សុរាគ្រឹះ)។

ផ្ទះឬរោងលក់សុរា; រោងបិតស្រា។

ពាងឬឪទឹនដាក់សុរា។

ការចិញ្ចឹមជីវិតដោយរបរបិតសុរាឬលក់សុរា។

អ្នកធ្វើរបរបិតសុរាឬលក់សុរា។

(ម.ព. សុរាជីវិន)។

(ម.ព. សុរាជីវិន)។

(ម.ព. សុរាជីព)។

ការឱ្យសុរាជាទាន (ព.ពុ.) ថាឥតបានបុណ្យ។

ទោសកើតអំពីផឹកសុរា។

ការផឹកសុរា។

អ្នកផឹកសុរា។

ទីសម្រាប់ផឹកសុរា, ទីប្រជុំផឹកស្រា។

(ម.ព. សុរាបានក)។

ប្រដាប់ដាក់សុរា (មានដប, ពាង, ធុង ជាដើម)។

(ម.ព. សុរាភាជនៈ)។

ដែលស្រវឹងស្រា; អ្នកស្រវឹងស្រា។

(ម.ព. សុរាមត្ត)។

ដំណើរស្រវឹងស្រា។

សុរានិងមេរ័យ (ស្រាបិតនិងស្រាត្រាំ)។

អ្នកជាប់ស្រា, អ្នកញៀនស្រា; អ្នកលេងស៊ីផឹក; មនុស្សស្រវឹងខួប។