វចនានុក្រមខ្មែរវចនានុក្រម
ឧបនិស្ស័យ
ន. [អ៊ុ-ប៉ៈ-និស-សៃ]
កុសលធម៌ដែលដេកឬអាស្រ័យនៅក្នុងខន្ធសន្តាន គឺកុសលដែលបានកសាងសន្សំអប់រំទុកមក, សំណាង, ភ័ព្វព្រេងសំណាង; ចំណុចចិត្ត :
ស្វែងយល់ពីពាក្យ
៨ ន័យនិយមន័យ
១
កុសលធម៌ដែលដេកឬអាស្រ័យនៅក្នុងខន្ធសន្តាន គឺកុសលដែលបានកសាងសន្សំអប់រំទុកមក, សំណាង, ភ័ព្វព្រេងសំណាង; ចំណុចចិត្ត :
ឧទាហរណ៍
“មានឧបនិស្ស័យបរិបូណ៌ មានកុសលក្រាស់ក្រែល។ ក្នុងគម្ពីរពុទ្ធសាសនាថា ឧបនិស្ស័យ មាន ៣ យ៉ាងគឺ ១- ទានូបនិស្ស័យ សំណាងដែលបានសាងទុកមក ដោយការបរិច្ចាគទ្រព្យធ្វើទាន; ២- សីលូបនិស្ស័យ សំណាងដែលបានសាងទុកមកដោយការរក្សាសីល; ៣- ភាវនូបនិស្ស័យ សំណាងដែលបានសាងទុកមកដោយភាវនា។”
២
ហេតុឬដំណើរនៃឧបនិស្ស័យឬក៏ជាឧបនិស្ស័យ។
ឧទាហរណ៍
“”
៣
ធម៌ជាឧបនិស្ស័យ (កុលសធម៌)។
ឧទាហរណ៍
“”
៤
កម្លាំងនៃឧបនិស្ស័យ។
ឧទាហរណ៍
“”
៥
ភាពនៃឧបនិស្ស័យ។
ឧទាហរណ៍
“”
៦
ការបរិបូណ៌ដោយឧបនិស្ស័យ។
ឧទាហរណ៍
“”
៧
អ្នកដែលបរិបូណ៌ដោយឧបនិស្ស័យ។
ឧទាហរណ៍
“”
៨
(ម.ព. ឧបនិស្សយសម្បន្ន)។
ឧទាហរណ៍
“”
ចំណាំការប្រើប្រាស់
(បើស្ត្រីជា ឧបនិស្សយសម្បន្នា)។
បន្តរៀនទៀត
មើលទាំងអស់