ឯក

ប្រដាប់មួយប្រភេទមានដងសណ្ឋានស្រដៀងនឹងដងធ្នូ ប៉ុន្តែតូចរៀវ មានស្លាបតែមួយ មានសាយ, សម្រាប់ដាក់ស៊កភ្ជាប់នៅក្បាលខ្លែងព្នង, លាន់ឮសូរសព្ទឆ្លើយរងំ ដោយកម្លាំងខ្យល់ប៉ះត្រូវ :

ឈ្មោះឯកខ្លែងមួយប្រភេទ មានតែស្លាបភ្ជាប់ឥតសាយ ធ្វើដោយស្លឹករឹតសកឱ្យស្ដើង ចងភ្ជាប់នឹងចុងដងឮសូររនង៉ាវៗ។

មួយ; ម្នាក់។

ដែលមានតែមួយឬតែម្នាក់, ឥតមានពីរ, ឥតពីរ; ទីមួយ, លេខមួយ; ឧត្តម, ខ្ពស់, ខ្ពង់ខ្ពស់; ប្រសើរ, ប្រសើរផុត; លើសលែង, លើសលន់, កន្លង; ចម្បង; សំខាន់; ដែលដាច់គេ, បណ្ដាច់; ផុត, បំផុត; ស្រស់, ឆើត; ឆ្នើម; ថ្លៃថ្លា; ឥតមានប្រៀប; ដែលតែម្ដង; ដែលព្រមគ្នា :

ជាទីមួយ :

ប្រសើរបំផុត។

ល្អផុត។

សម្រាប់ទីមួយ ឬតំណែងទីមួយ :

ដំណើរជ្រួលជ្រើមព្រមគ្នា។

ដំណើរតាំងនៅមូលស្លុងក្នុងអារម្មណ៍តែមួយ, ដំណើរមូលចិត្តស្លុងក្នុងអារម្មណ៍តែមួយ (ហៅ ឯកគ្គតាចិត្ត ក៏បាន)។

ភ្នែកតែម្ខាង; អ្នកដែលមានភ្នែកតែម្ខាង (ខ្វាក់ម្ខាង)។

(ម.ព. ឯកចក្ខុ)។

ការត្រាច់ឬដើរម្នាក់ឯង។

(ម.ព. ឯកចារិន)។

អ្នកដែលត្រាច់ឬដើរតែម្នាក់ឯង។

(ម.ព. ឯកចារិន)។

(ម.ព. ឯកចារិន)។

ចិត្តមួយ; គំនិតតែមួយ; គំនិតត្រូវគ្នាតែមួយ; អ្នកដែលមានគំនិតត្រូវគ្នាតែមួយ :

ស្រេចនឹងចិត្ត, សេរី, សេរីភាព :

ដែលមានស្វេតច្ឆត្រតែមួយ គឺមានក្សត្រិយ៍ទ្រង់រាជ្យតែមួយព្រះអង្គ មានរាជានុភាពពេញទី :

ជាតិមួយ, មួយជាតិ (កំណើតមួយ)។

(ម.ព. ឯកធ្យាស្រ័យ)។

អ្វីៗដែលគេត្រូវឱ្យចំពោះតែបុគ្គលម្នាក់ :

ដែលមានទិដ្ឋិត្រូវគ្នា; អ្នកដែលមានសេចក្ដីយល់ឃើញត្រូវគ្នា។

ថ្ងៃមួយ, មួយថ្ងៃ; ពាក្យសន្មតហៅសន្លឹកក្រដាសដែលមានចុះថ្ងៃខែ សម្រាប់មើលបានតែមួយថ្ងៃៗ ហើយត្រូវបើកបកសន្លឹកថ្ងៃដែលកន្លងផុតទៅនោះចោលចេញ ក្នុងមួយថ្ងៃមួយសន្លឹករៀងរាល់ថ្ងៃ ដើម្បីនឹងមើលថ្ងៃខែតៗគ្នាជាលំដាប់ទៅ :

ទុក្ខត្រូវគ្នា; អ្នកដែលមានទុក្ខត្រូវគ្នា។

កូនស្រីតែមួយ។

អធ្យាស្រ័យត្រូវគ្នា; អ្នកដែលមានអធ្យាស្រ័យត្រូវគ្នា។

ឈ្មោះត្រូវគ្នា; អ្នកដែលមាននាមត្រូវគ្នា។

ដែលរស់ដោយសារអាហារដូចគ្នា :

ដែលមានដំណើរគឹកកងឬកងរំពងតែមួយ, ដែលមានសូរសព្ទកងរំពងរួមគ្នាតែមួយ :

ដូចគ្នានឹង ឯកចក្ខុ។

(ម.ព. ឯកនេត្ត)។

ន័យមួយ; ដែលមានន័យតែមួយ, មានន័យត្រូវគ្នា :

ដែលសុទ្ធតែសុខយ៉ាងក្រៃលែង។

ដែលសុទ្ធតែសុខ។

ផ្លូវឬគន្លងតែមួយ, ដែលមានផ្លូវឬគន្លងតែមួយ; ដែលមានផ្លូវឬលំអានត្រូវគ្នា។

បទមួយ; ដែលមានបទតែមួយ។

ផ្លូវជើង។

(ម.ព. ឯកបទិក)។

បុគ្គលស្រួចឆ្នើម។

កូនប្រុសតែមួយ។

(ម.ព. ឯកបុត្ត)។

បុរសប្រសើរផុត។

ប្រហារតែម្ដង។ ដំណើរព្រមគ្នា, ស្មើគ្នា :

(ម.ព. ឯកប្បហារ)។

(ម.ព. ឯកវណ្ណ)។

(ម.ព. ឯកភក្ដី)។

សេចក្ដីស្រឡាញ់ស្មោះរួមចិត្តគំនិតគ្នាចំពោះទៅលើបុគ្គលម្នាក់; ដែលមានភក្ដីចំពោះទៅលើបុគ្គលម្នាក់ :

អ្នកដែលបរិភោគភោជនាហារក្នុងមួយថ្ងៃ (មួយថ្ងៃមួយយប់) តែម្ដង; (ព.ពុ.) ចំពោះអ្នកដែលបរិភោគមួយថ្ងៃម្ដង ក្នុងវេលាពីព្រឹកទល់នឹងថ្ងៃត្រង់)។

(ម.ព. ឯកភត្តិក)។

(ម.ព. ឯកភត្តិក)។

ភរិយាទីមួយ, ភរិយាធំ, ប្រពន្ធដើម (ហៅ ឯកបត្នី ក៏បាន)។

ចំណែកមួយ, មួយចំណែក។

ភោជនតែមួយមុខ។

(ម.ព. ឯកភត្តិក)។

(ម.ព. ឯកភត្តិក)។

(ម.ព. ឯកភត្តិក)។

(ម.ព. ឯកភក្ដី)។

ផ្លូវមួយ។

គំនិតតែមួយ; អ្នកដែលមានគំនិតត្រូវគ្នា។

(ម.ព. ឯកមគ្គ)។

មួយខែ។

(ម.ព. ឯកមតិ)។

(ម.ព. ឯករាត្រី)។

រសតែមួយ; ដែលមានរសត្រូវគ្នា :

ស្តេចឯក; ដែលមានស្តេចសោយរាជ្យឬអ្នកគ្រប់គ្រងប្រទេសមួយមិនជាចំណុះប្រទេសណា។

មួយយប់។

ដែលមានរូបដូចគ្នា។

លាភឯក; លាភចំពោះតែបុគ្គលម្នាក់ ឬលាភដែលត្រូវបានតែម្ដងប៉ុណ្ណោះ។

ព័ណ៌ឯក; ព័ណ៌តែមួយ; ដែលមានព័ណ៌ឬសម្បុរដូចគ្នា។

សព្ទដែលលុបទុកឱ្យនៅសល់តែមួយ; ហៅ ឯកសេសន័យ ក៏បាន (ព.វ. សំ.បា.)។

ស័ក្ដិស្មើគ្នា; ដែលមានស័ក្ដិស្មើគ្នា :

ព្រះអរហន្តប្រសើរឯក ឬព្រះអរហន្តប្រសើរបំផុត :

(ម.ព. ឯកអគ្គារហន្ត)។

(ម.ព. ឯកអគ្គ)។

អង្គប្រសើរផុត; អ្នកដែលមានខ្លួនប្រសើរផុត :

ឧកញ៉ាទីមួយឬខ្ពង់ខ្ពស់កន្លង។

(ម.ព. ឯកឧក)។

អធិបតីក្នុងប្រទេសមួយៗ; មន្ត្រីស័ក្ដិធំដែលជាអធិបតីត្រួតត្រារាជការអាណាព្យាបាលក្នុងប្រទេសមួយៗ។

ទីធ្វើការនៃឯកាធិបតី។

(ម.ព. ឯកាធិបតេយ្យ)។

ផ្លូវឯក, ផ្លូវសម្រាប់បុគ្គលឯក, ផ្លូវទៅកាន់ព្រះនិញ្វន; ផ្លូវដែលទៅមកបានតែម្នាក់ៗ (ឥតមានអ្នកណាជូនឬកំដរអ្នកណាបានឡើយ) :

(ម.ព. ឯកាយនមគ្គ)។

អារម្មណ៍តែមួយ អារម្មណ៍ដែលមូលស្លុងតែមួយ។

ឈ្មោះធុតង្គមួយប្រភេទ, ក្នុងពួកធុតង្គ ១៣, មានលក្ខណៈឱ្យបរិភោគភោជនក្នុងមួយថ្ងៃបានតែក្នុងមួយបង្គុយ (ព.ពុ.)។

ភាពជាចិត្តខ្ពស់ឯក គឺសមាធិចិត្តក្នុងទុតិយជ្ឈាន (ព.ពុ.)។

ចំណេះខ្ពស់។